Fundacja Wielozmysły zakończyła szóstą edycję projektu „Wielozmysłowe Wycieczki Kulturalne” – cyklu wakacyjnych spotkań, które od 2019 roku włączają w świat sztuki osoby z niepełnosprawnością wzroku.
Tegoroczna edycja skierowana była do pracowniczek i pracowników instytucji kultury z mniejszych miejscowości, zainteresowanych rozwijaniem wiedzy w zakresie dostępności dla osób niewidomych i słabowidzących.
Zespół Fundacji odwiedził Miejski Dom Kultury w Makowie Mazowieckim oraz Brzeskie Centrum Kultury i Historii „Wahadło” w Brześciu Kujawskim.
Podczas spotkań uczestniczki i uczestnicy zdobywali praktyczne umiejętności dotyczące tworzenia materiałów udostępniających — tyflografik, audiodeskrypcji oraz tekstów alternatywnych. Warsztaty stały się przestrzenią wymiany doświadczeń i wspólnego poszukiwania rozwiązań, które można wdrożyć w codziennej pracy instytucji.
Projekt „Wielozmysłowe Wycieczki Kulturalne – Edycja VI” dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury „Kultura – Interwencje. Edycja 2025”.
Fundacja Dostępnej Kultury Wizualnej – Wielozmysły to inicjatywa włączająca osoby z niepełnosprawnościami w odbiór oraz tworzenie sztuki. Od 2018 roku dążymy do tego, by kultura stawała się coraz bardziej wrażliwa i otwarta na różnorodne potrzeby. Obecnie nasze działania skierowane są głównie do osób niewidomych i słabowidzących. Tworzymy dla nich przestrzeń dającą możliwość samodzielnego poznawania sztuki.
Autor: Fundacja Mir
15 października: Świat obchodzi Międzynarodowy Dzień Białej Laski
Międzynarodowy Dzień Białej Laski (ang. International White Cane Day) jest globalnym świętem osób niewidomych i niedowidzących, obchodzonym corocznie 15 października. Chociaż jego początki sięgają amerykańskiej proklamacji z 1964 roku , jako święto międzynarodowe funkcjonuje od 1970 roku, po formalnym ustanowieniu przez Międzynarodową Federację Niewidomych (IFB) w 1969 roku.
Celem tego dnia jest nie tylko podnoszenie świadomości na temat wyzwań, z jakimi mierzą się osoby z niepełnosprawnością wzroku, ale przede wszystkim celebracja ich niezależności, mobilności i prawa do pełnej partycypacji społecznej.
Biała laska pełni rolę trójfilarową:
II Pomorski Zjazd Osób z Niepełnosprawnością – „Radość, sztuka i rozrywka” w Tczewie
We wtorek, 14 października, w Centrum Kultury i Sztuki w Tczewie odbył się II Pomorski Zjazd Osób z Niepełnosprawnością pod hasłem „Radość, sztuka i rozrywka”. Wydarzenie zorganizowane przez Caritas Diecezji Pelplińskiej miało na celu przeciwdziałanie izolacji społecznej, wzmacnianie poczucia wspólnoty oraz promowanie aktywnego uczestnictwa osób z niepełnosprawnościami w życiu kulturalnym.
Zjazd zgromadził uczestników z całego województwa pomorskiego – przedstawicieli ośrodków wsparcia z takich miejscowości jak Tczew, Pelplin, Skórcz, Subkowy, Kwidzyn, Pszczółki, Sztum, Kościerzyna, Kartuzy, Czersk, Nowy Dwór Gdański, Gdańsk, Gdynia, Sopot, Lębork i Pruszcz Gdański. Honorowy patronat nad wydarzeniem objął prezydent Tczewa Łukasz Brządkowski, który wspólnie z Joanną Grabowską, zastępczynią ds. społecznych, uroczyście otworzył spotkanie.
– Systematycznie pracujemy nad tym, aby Tczew był miastem bez barier. Samorząd wprowadza rozwiązania zwiększające dostępność, między innymi w budynku Urzędu Miejskiego. Wspieramy też inicjatywy, które sprzyjają aktywizacji i integracji osób z niepełnosprawnościami – podkreślił prezydent Brządkowski.
Podczas zjazdu uczestnicy mogli wziąć udział w panelach dyskusyjnych, projekcjach filmów dokumentalnych oraz obejrzeć spektakl teatralny w wykonaniu Teatru Biuro Rzeczy Osobistych. Nie zabrakło także muzyki i humoru – na scenie wystąpiła Magdalena Bukowska, a publiczność rozbawił znany mim Ireneusz Krosny.
Wydarzenie w Tczewie było nie tylko świętem integracji, ale też przykładem, jak poprzez sztukę i wspólne przeżycia można przełamywać bariery i budować społeczeństwo otwarte na różnorodność.
181 wydarzeń dostępnych. Wystartował 13. Festiwal Kultury Bez Barier
14 października w 25 miastach Polski ruszył Festiwal Kultury Bez Barier – jedno z najbardziej inkluzywnych wydarzeń kulturalnych w kraju.
Festiwal Kultury Bez Barier powraca po raz trzynasty – niezmiennie pod hasłem MOŻESZ!, które przypomina, że każdy może w pełni uczestniczyć w życiu kulturalnym. Od 14 do 19 października 2025 roku w aż 25 miastach w całej Polsce odbędzie się blisko 181 wydarzeń – spektakli, warsztatów, koncertów, wystaw i pokazów filmowych – dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, ich rodzin i przyjaciół.
Środa z Profilaktyką w podkarpackim NFZ – aktywne życie osób niewidomych i niedowidzących
W środę, 15 października, w siedzibie Podkarpackiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ przy ul. Zamkowej 8 w Rzeszowie odbędzie się kolejne spotkanie w ramach ogólnopolskiej akcji „Środy z Profilaktyką”. Tym razem wydarzenie poświęcone będzie tematyce aktywności zawodowej i społecznej osób niewidomych oraz niedowidzących.
„Środy z Profilaktyką” to cykliczna inicjatywa Narodowego Funduszu Zdrowia, której celem jest promowanie zdrowego stylu życia i zwiększanie świadomości w zakresie profilaktyki chorób. Wydarzenia organizowane w różnych regionach kraju pozwalają na bezpośredni kontakt z ekspertami, a także dają możliwość skorzystania z praktycznych porad i badań.
Podczas spotkania w Rzeszowie uczestnicy będą mogli uzyskać informacje na temat przysługujących im praw, form wsparcia oraz dostępnych rozwiązań ułatwiających codzienne funkcjonowanie osobom z dysfunkcją wzroku. Poruszony zostanie także temat aktywizacji zawodowej, stanowiącej kluczowy element w budowaniu niezależności i samodzielności osób z niepełnosprawnościami. Partnerem wydarzenia jest Podkarpacki Oddział Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, który od lat działa na rzecz zwiększania dostępności i integracji społecznej.
Uczestnicy będą mogli również skorzystać z pomiarów w Kiosku Profilaktycznym, gdzie Doradca ds. profilaktyki pomoże w interpretacji wyników i doradzi, jak zadbać o zdrowie na co dzień.
Na specjalnym stanowisku profilaktycznym NFZ odwiedzający zapoznają się z programami zdrowotnymi realizowanymi przez Fundusz oraz z ofertą programu „Moje Zdrowie”. Pracownicy NFZ przybliżą działanie aplikacji mojeFizjo+ i mojeIKP, a także zachęcą do korzystania z edukacyjnych portali, takich jak Diety NFZ, Akademia NFZ czy pacjent.gov. Na miejscu dostępne będą również materiały informacyjne dotyczące profilaktyki i zdrowego stylu życia.
Wydarzenie ma na celu nie tylko edukację i promocję zdrowia, lecz także budowanie świadomości na temat potrzeb osób z niepełnosprawnością wzroku. To doskonała okazja, by dowiedzieć się, jak wspierać ich samodzielność i aktywność w życiu społecznym.
Wydarzenie potrwa w godzinach od 10:00 do 12:00.
„Baczne Oczka” – nowy serial dla dzieci z dysfunkcją wzroku już na MiniMini+
Już od 13 października najmłodsi widzowie mogą śledzić przygody Biedronki Onki i Ślimaka Maka w nowym serialu animowanym „Baczne Oczka”, emitowanym na kanale MiniMini+. To wyjątkowy projekt stworzony z myślą o dzieciach z dysfunkcją wzroku, realizowany przez Studio Filmów Rysunkowych w Bielsku-Białej dzięki dofinansowaniu z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Twórcy postawili na kontrastowe kolory, proste kształty i przejrzystą animację, które ułatwiają odbiór treści najmłodszym widzom z problemami ze wzrokiem. Dzięki temu „Baczne Oczka” łączą walory edukacyjne i rozrywkowe, wprowadzając dzieci w świat przygód i emocji w sposób przystępny i angażujący.
Pierwszy sezon liczy 13 odcinków, które będą emitowane codziennie po dwa premierowe odcinki, a następnie powtarzane w tygodniu o godz. 7:45 i 18:50, natomiast w weekendy o 10:10 i 19:20.
Serial już zdobył uznanie w kraju i za granicą. Został zaprezentowany m.in. na 38. Tarnowskiej Nagrodzie Filmowej, Festiwalu Animacji O!PLA, a także na prestiżowych międzynarodowych festiwalach filmowych w USA, Chorwacji, Indiach, Bułgarii i Armenii. Odcinek pilotażowy „Bańka-fruwańka” zdobył Brązowy Tobołek Koziołka Matołka w ramach konkursu O!PLA – Teraz Dzieci Mają Głos.
Co więcej, „Baczne Oczka” zostały zaprezentowane na Wystawie Światowej EXPO w Osace i otrzymały znak jakości Związku Edukatorów Filmowych, potwierdzający ich wartość edukacyjną.
Mistrzostwa Europy 2025 w blind tenisie
IBTA European Championships 2025 – najważniejsze tegoroczne wydarzenie dla niewidomych i słabowidzących tenisistów – odbędzie się na kortach Akademii Tenisowej Tenis Kozerki pod Grodziskiem Mazowieckim. W turnieju organizowanym przez Fundację Widzimy Inaczej zmierzą się gracze z: Anglii, Finlandii, Francji, Hiszpanii, Irlandii, Litwy, Luksemburga, Niemiec, Szkocji, Ukrainy, Włoch i oczywiście z Polski. Rozgrywki będą trwały od 14 do 18 października 2025 r.
Impreza będzie okazją do spotkania się pasjonatów blind tenisa: kibiców, zawodników, trenerów i organizatorów treningów, którzy wymienią się doświadczeniami i pomysłami na wspólne działania. W wydarzeniu weźmie udział również Pani Bożena Borowiec, zastępca prezesa Zarządu PFRON.
Dziś Światowy Dzień Wzroku – dlaczego obchodzimy to święto?
Każdego roku, w drugi czwartek października, obchodzimy Światowy Dzień Wzroku (World Sight Day). To międzynarodowe święto poświęcone profilaktyce chorób oczu, znaczeniu dobrego widzenia i poprawie dostępu do opieki okulistycznej na całym świecie.
Światowy Dzień Wzroku został ustanowiony z inicjatywy Międzynarodowej Agencji Zapobiegania Ślepocie (International Agency for the Prevention of Blindness – IAPB), we współpracy ze Światową Organizacją Zdrowia (WHO). Po raz pierwszy obchodzono go w 2000 roku, jako element globalnego programu „VISION 2020: The Right to Sight” – wspólnego przedsięwzięcia WHO i IAPB, którego celem było wyeliminowanie możliwych do uniknięcia przypadków ślepoty na świecie do roku 2020.
Chociaż program „VISION 2020” formalnie zakończył się, jego przesłanie pozostaje aktualne. WHO i IAPB kontynuują działania na rzecz zapewnienia każdemu człowiekowi dostępu do profilaktyki, diagnostyki i leczenia chorób oczu.
Głównym celem Światowego Dnia Wzroku jest zwiększanie świadomości społecznej na temat problemów ze wzrokiem, chorób oczu i ich skutków, a także promowanie regularnych badań okulistycznych. W tym dniu szczególną uwagę zwraca się na to, że aż 80% przypadków utraty wzroku na świecie można zapobiec lub skutecznie leczyć.
Dzień ten stanowi również okazję do refleksji nad sytuacją osób niewidomych i słabowidzących – ich potrzebami, możliwościami oraz rolą nowoczesnych technologii wspierających samodzielność i integrację społeczną.
Według danych Światowej Organizacji Zdrowia:
Emirates rozwijają dostępne podróże – od portalu po sensoryczne innowacje na pokładzie
Aby zaoferować wszystkim klientom komfortową podróż, Emirates inwestują w nowe usługi i produkty dla osób z niepełnosprawnościami. Zaprezentowały je podczas 7. edycji targów AccessAbilities Expo w Dubai World Trade Centre.
Wśród najnowszych rozwiązań Emirates znajduje się m.in. nowy portal Accessible & Inclusive Travel Hub, dostępny dla klientów z całego świata na stronie emirates.com. Mogą tam znaleźć informacje dla podróżnych o dostępności, co umożliwia dopasowanie planu wyjazdu do indywidualnych wymagań. Emirates zaprezentowały również nowe urządzenia do regulacji sensorycznej i zabawki antystresowe dla dzieci i dorosłych, rozliczne usprawnienia ułatwiające obsługę pasażerów na pokładzie, udoskonalenia infrastruktury naziemnej w Dubaju oraz inne obecnie rozwijane innowacyjne pomysły.
„Wsiadam” – aplikacja, która pomaga osobom niewidomym bezpiecznie wsiąść do autobusu
W Zielonej Górze powstał projekt, który może znacząco ułatwić życie osobom niewidomym i słabowidzącym. Aplikacja „Wsiadam”, stworzona przez studentów informatyki Uniwersytetu Zielonogórskiego, ma sprawić, że korzystanie z miejskiej komunikacji przestanie być wyzwaniem, a stanie się doświadczeniem samodzielnym i bezpiecznym.
– To fantastyczny pomysł. Jestem zbudowany postawą tych młodych ludzi – mówi Dariusz Wojciechowski, prezes zielonogórskiego koła Polskiego Związku Niewidomych i Fundacji Oczywiste. Jak podkreśla, nowe technologie przywracają osobom z niepełnosprawnością wzroku poczucie godności i niezależności. – Najważniejsza jest samodzielność. Dzięki takim rozwiązaniom możemy bez niczyjej pomocy zrobić zakupy, pojechać do lekarza czy załatwić sprawy urzędowe.
Pomysł, który zrodził się z empatii
Autorami aplikacji są Dawid Frontczak, Marcin Tyszer oraz ich opiekun naukowy dr Mateusz Popławski z Instytutu Sterowania i Systemów Informatycznych Uniwersytetu Zielonogórskiego.
– Latem postanowiliśmy zrobić coś dobrego dla innych – opowiada Dawid Frontczak. – Chcieliśmy stworzyć rozwiązanie, które realnie poprawi codzienne życie osób z niepełnosprawnością wzroku.
Studenci przeanalizowali sytuację niewidomego pasażera stojącego na przystanku. Często musi on pytać przypadkowe osoby o numer autobusu lub zgadywać, który pojazd podjechał. „Wsiadam” ma to zmienić – aplikacja pozwoli na zlokalizowanie przystanku, odczytanie rozkładu jazdy i poprowadzi użytkownika prosto do właściwego autobusu.
Jak to działa?
Kiedy osoba niewidoma zbliży się do przystanku, jej telefon wibruje, informując o położeniu. W aplikacji można sprawdzić, które autobusy odjeżdżają w danym momencie, a dzięki funkcji głosowej – dowiedzieć się, jak długo trzeba czekać.
Docelowo program ma współpracować z nadajnikami umieszczonymi w pojazdach MZK, co pozwoli aplikacji wskazać użytkownikowi dokładne miejsce wejścia do właściwego autobusu.
– Smartfon jest obecnie protezą oczu – podkreśla Dawid Frontczak.
Co więcej, aplikacja poinformuje kierowcę, że na kolejnym przystanku czeka osoba z niepełnosprawnością, która chce wsiąść do konkretnej linii.
Współpraca z MZK i testy w terenie
Pomysł studentów spotkał się z pozytywnym odzewem ze strony Miejskiego Zakładu Komunikacji.
– Jesteśmy otwarci na każde rozwiązanie, które poprawia dostępność naszych usług – mówi Jacek Newelski, kierownik działu przewozów MZK.
Zespół twórców opracował już lokalizację ponad 300 przystanków w Zielonej Górze, Przylepie i Łężycy. Po fazie testów aplikację przetestują sami niewidomi użytkownicy, a ich sugestie zostaną wykorzystane do udoskonalenia programu. Z czasem z „Wsiadam” będą mogli korzystać także widzący – np. dzieci lub seniorzy.
